Nitrat ve nitrit zehirlenmesi

Özet

Özellikle ruminantlarda yüksek nitratlı yem veya su sonrası nitrit oluşumu ve methemoglobinemiye bağlı akut doku hipoksisidir.

Mekanizma

Rumen mikroorganizmalarının nitratı nitrite çevirmesi hemoglobindeki demiri okside eder; methemoglobin oksijen taşıyamaz.

Endikasyon / yaklaşım

• Hayvanları kaynaktan uzaklaştırma ve mümkün olan en az stresle yönetme
• Koyu/kahverengi kan-mukoza, solunum sıkıntısı ve methemoglobinemi açısından hızlı değerlendirme
• Veteriner hekim tarafından yavaş IV metilen mavisi tedavisinin değerlendirilmesi
• Yem, su ve uygun biyolojik numunelerin hızlı ve doğru saklama koşullarında analizi
• Sürüde rasyon, açlık, adaptasyon ve gübrelenmiş/stres görmüş bitki riskinin düzeltilmesi

Kritik uyarılar

• Stres ve hareket doku hipoksisini ağırlaştırarak ani ölüme yol açabilir.
• Metilen mavisinin güvenli doz aralığı türe göre değişir; yüksek dozlar ruminant olmayan türlerde özellikle risklidir.

Kontrendikasyonlar

• Hayvanları koşturmak veya gereksiz yere hareket ettirmek
• Tür ve tanı doğrulanmadan yüksek doz metilen mavisi

Etkileşimler

• Rasyondaki nonprotein azot ve bazı yem katkıları yüksek nitratlı rasyon riskini etkileyebilir.

İstenmeyen etkiler

• Dispne, taşikardi, güçsüzlük ve ataksi
• Kahverengi/siyanotik mukozalar ve çikolata kahvesi kan
• Tremor, kollaps, abort ve ani ölüm

Klinik örüntü

Methemoglobinemik hipoksi: hızlı solunum, taşikardi, güçsüzlük, kahverengi-siyanotik mukoza ve çikolata kahvesi kan; çok sayıda hayvanda ani ölüm görülebilir.

Antidotal yaklaşım

Metilen mavisi methemoglobini indirgemek için temel antidotal yaklaşımdır; yavaş IV ve türe/şiddete göre veteriner gözetiminde uygulanır. Kaynağı kesme ve düşük stresli bakım eş zamanlıdır.

Yapılmaması gerekenler

• Etkilenen hayvanları koşturmak
• Sadece saha testine dayanıp laboratuvar doğrulamasını atlamak
• Yüksek nitratlı yeme aç hayvanları ani olarak eriştirmek

Arınma / kalıntı

Gıda değeri olan hayvan ve ürünleri, kalıntı ve gıda güvenliği değerlendirmesi tamamlanıncaya kadar gıda zincirine sokulmamalı; karar yetkili veteriner hekim ve resmî makamlarla yürütülmelidir.

Doz / protokol notu

Bu özet reçete değildir. Antidot, acil ilaç, sıvı ve dekontaminasyon protokolü; tür, maruziyet zamanı, klinik ve laboratuvar bulguları ile ürün içeriğine göre veteriner hekim tarafından belirlenmelidir.