Zehir · Zehirli yem bitkileri · Antikoagülan

Küflenmiş tatlı yonca zehirlenmesi

Sığır · Koyun · At · Domuz · Tüm türler

Bitki kimliği

Melilotus officinalis ve M. albus

Toksik kısım: Küflenmiş/bozulmuş kuru ot veya silaj

Toksik ilke: Dikumarol

Maruziyet: Uygun kurutulmamış veya nem almış büyük balya ve silaj

Özet

Küflenmiş Melilotus otu veya silajında kumarinin dikumarole dönüşmesi, sürü düzeyinde gecikmiş koagülopati ve spontan kanamaya neden olur.

Mekanizma

Dikumarol vitamin K geri dönüşümünü inhibe ederek faktör II, VII, IX ve X sentezini azaltır; PT önce, aPTT daha sonra uzar.

Endikasyon / yaklaşım

  • Küflü yonca yeminin tüm sürüden derhal çıkarılması
  • Seri PT/aPTT, hemogram ve kanama odağı değerlendirmesi
  • Ağır kanama/anemide sağlıklı donörden tam kan transfüzyonu
  • Veteriner hekim gözetiminde parenteral vitamin K1
  • Operasyon veya doğum bekleyen hayvanlarda uzamış risk döneminin yönetimi

Kritik uyarılar

  • Görünür küf olmaması yemin güvenli olduğunu kanıtlamaz.
  • Kanama travma, operasyon veya doğumdan sonra belirginleşebilir; fetüs/yeni doğan etkilenebilir.

Kontrendikasyonlar

  • Koagülopatik hayvanda gereksiz enjeksiyon, cerrahi veya travmatik işlem
  • Vitamin K1'in IV uygulanması

Etkileşimler

  • NSAİİ, antikoagülanlar ve trombosit işlevini bozan ilaçlar kanamayı artırabilir.

İstenmeyen etkiler

  • Kas/eklem içi kanamaya bağlı sertlik ve topallık
  • Hematom, epistaksis ve gastrointestinal kanama
  • Anemi, masif kanama ve ölüm

Klinik örüntü

Sürü düzeyinde gecikmiş hemorajik sendrom: hematom, topallık, epistaksis/Gİ kanama, anemi ve uzamış PT; travma veya doğum sonrası ani ölüm görülebilir.

Antidotal yaklaşım

Vitamin K1 özgül antidotal yaklaşımdır; ağır kanama ve anemide tam kan transfüzyonu hızlı faktör/eritrosit desteği sağlar. Küflü yem mutlaka kesilir.

Yapılmaması gerekenler

  • Sadece görünür küfe bakarak yemi güvenli ilan etmek
  • Donör hayvanın aynı yemi tüketmediğini doğrulamadan transfüzyon yapmak
  • Vitamin K3'ü K1'e eşdeğer kabul etmek

Arınma / kalıntı

Etkilenen gıda hayvanları ve bunlardan elde edilen ürünler, toksin/ilaç kalıntısı ve gıda güvenliği değerlendirmesi tamamlanıncaya kadar gıda zincirine sokulmamalıdır.

Doz / protokol notu

Bu eğitim özeti reçete değildir. Dekontaminasyon, antidot ve destek tedavisi; bitkinin kesin tanısı, yenilen kısım/miktar, tür, süre ve klinik-laboratuvar bulgularına göre veteriner hekim tarafından seçilmelidir.

Kaynak ve editoryal kayıt

İçerik kayıt tarihi: 2026-09-08 · Kayıttaki sorumlu: Toksikoloji Editör Kurulu

Kaynak sayısı: 1. Kitap bölümüne/sayfasına erişilmediyse çapraz doğrulama yapılmış kabul edilmez. Etiket kaynağı ile klinik kaynak aynı kapsamı desteklemez.

İnceleme süreci ve kanıt etiketlerinin sınırları