Zehir · Gıda kaynaklı · Metilksantinler

Çikolata ve metilksantin zehirlenmesi

Köpek · Kedi

Özet

Teobromin ve kafeine bağlı gastrointestinal, kardiyak ve nörolojik uyarılma tablosudur; risk ürün türü ve kakao yoğunluğuna göre değişir.

Mekanizma

Metilksantinler adenozin reseptörlerini antagonize eder, fosfodiesterazı inhibe eder ve katekolamin etkisini artırarak MSS ve kardiyak uyarılmaya neden olur.

Endikasyon / yaklaşım

  • Ürünün türü/kakao oranı, miktarı, hayvan ağırlığı ve zamanı üzerinden risk değerlendirmesi
  • Yalnızca yakın zamanlı ve klinik olarak normal hastada veteriner gözetimli dekontaminasyon
  • EKG, kan basıncı, vücut sıcaklığı, sıvı-elektrolit ve nörolojik durum izlemi
  • IV sıvı; aritmi, ajitasyon, tremor veya nöbetin bulguya özgü tedavisi

Kritik uyarılar

  • Kakao tozu ve bitter/hamur çikolata sütlü çikolataya göre çok daha yoğun metilksantin içerebilir.
  • Tekrarlanan kusma ve aktif kömür uygulaması dehidrasyon ve hipernatremi riskini artırabilir.

Kontrendikasyonlar

  • Semptomatik, nörolojik veya aspirasyon riski olan hastada kusturma

Etkileşimler

  • Sempatomimetikler ve diğer uyarıcılar taşikardi/aritmi riskini artırabilir.

İstenmeyen etkiler

  • Kusma, huzursuzluk ve hipertermi
  • Taşikardi ve aritmiler
  • Tremor, nöbet ve ağır olguda ölüm

Klinik örüntü

Uyarıcı-metilksantin toksidromu: kusma, poliüri, huzursuzluk, taşikardi, hipertermi, tremor ve nöbet; aritmiler görülebilir.

Antidotal yaklaşım

Spesifik antidot yoktur. Erken ve güvenli dekontaminasyonun ardından sıvı tedavisi, kardiyak izlem ve semptomlara yönelik antiaritmik/antikonvülzan yaklaşım uygulanır.

Yapılmaması gerekenler

  • Evde tuz, deterjan veya kontrolsüz hidrojen peroksitle kusturma
  • Çikolata türünü hesaba katmadan yalnızca gram üzerinden karar verme
  • Semptomatik/dehidrate hastada aktif kömürü otomatik uygulamak

Arınma / kalıntı

Gıda hayvanlarında veteriner toksikoloji ve kalıntı değerlendirmesi gerekir.

Doz / protokol notu

Bu özet reçete değildir. Antidot, acil ilaç, sıvı ve dekontaminasyon protokolü; tür, maruziyet zamanı, klinik ve laboratuvar bulguları ile ürün içeriğine göre veteriner hekim tarafından belirlenmelidir.

Kaynak ve editoryal kayıt

İçerik kayıt tarihi: 2026-09-08 · Kayıttaki sorumlu: Toksikoloji Editör Kurulu

Kaynak sayısı: 1. Kitap bölümüne/sayfasına erişilmediyse çapraz doğrulama yapılmış kabul edilmez. Etiket kaynağı ile klinik kaynak aynı kapsamı desteklemez.

İnceleme süreci ve kanıt etiketlerinin sınırları